Εις μνήμη Πολ Σαρμπάνη… Η εθνική δράση του εκλιπόντος Γερουσιαστή

Στις 6 Δεκεμβρίου έφυγε ο διακεκριμένος αμερικανός νομοθέτης ελληνικής καταγωγής Paul (Παναγιώτης/Τάκης) Sarbanes, με καταγωγή από την Ρεϊχία της Αρκαδίας. Γεννήθηκε το 1933. Ο Σαρμπάνης υπηρέτησε ως νομοθέτης για σχεδόν 40 χρόνια στο Κονγκρέσο. Από το 1971 μέχρι το 1977 ως Βουλευτής, και από το 1977 μέχρι το 2007 ως Γερουσιαστής. Μπορεί να ακούγεται υπερβολικό, αλλά στην Ουάσινγκτον ήταν σχεδόν καθολικά αποδεκτό πως όσο υπηρετούσε, ο Σαρμπάνης ήταν ο πιο ευφυής από όλους τους νομοθέτες που υπηρέτησαν στην διάρκεια της μακρόχρονης δικής του θητείας. Ο Σαρμπάνης υπήρξε απόφοιτος των Πανεπιστημίων Πρίνστον, Oxford (υπότροφος Rhodes Scholar, μια από τις ποιο τιμητικές υποτροφίες των ΗΠΑ) και απόφοιτος της νομικής σχολής του Χάρβαρντ.

TOY ΜΑΡΙΟΥ ΕΥΡΥΒΙΑΔΗ
ΠΗΓΗ: infognomonpolitics

Το 1974, λίγα χρόνια αφού εξελέγη στη Βουλή των Αντιπροσώπων, του ανατέθηκε ως μέλος της επιτροπής Judiciary να εισαγάγει στην ολομέλεια της Βουλής (26 Ιουλίου 1974) το κατηγορητήριο για την αποπομπή του Προέδρου Νίξον από την Προεδρία, με την κατηγορία της απιστίας και συνομωσίας, κατά του Συντάγματος (υπόθεση Watergate). Ως νομοθέτης, πέρα από το έργο του, ο Σαρπάνης ήταν γνωστός για τον ήπιο χαρακτήρα του, την ευγένεια του, την έλλειψη ξιπασιάς, αλλά και για την “Σωκρατική μέθοδο” που χρησιμοποιούσε στις γνωστές Ακροάσεις (Hearings) στις διάφορες Επιτροπές του Κογκρέσου. Κυριολεκτικά μαρτυρούσαν, όλοι όσοι έπρεπε να δώσουν ένορκες απαντήσεις στα διεισδυτικά του ερωτήματα.

Στις 16 Αυγούστου 1974- στην κορύφωση της δεύτερης τουρκικής εισβολής- ο Γερουσιαστής Σαρπάνης, μαζί με τον μακαριστό επίσης Αμερικανό νομοθέτη ελληνικής καταγωγής John Bredemas και άλλους, υπήρξε η αιχμή του δόρατος της επίθεσης κατά της φιλοτουρκικής πολιτικής του Χένρι Κίσινγκερ με θύμα την Κύπρο. Ήταν η επίθεση αυτή κατά του Κίσινγκερ που άνοιξε το δρόμο για την επιβολή από το Κογκρέσο του μερικού εμπάργκου όπλων στην Τουρκία την περίοδο 1975-78. Ως γνωστό, το μερικό εμπάργκο όπλων επιβλήθηκε διότι η Τουρκία χρησιμοποίησε όπλα που της παραχώρησαν οι ΗΠΑ για αμυντικούς σκοπούς σε μια επιδρομική επιχείρηση κατά της Κύπρου, κατά παράβαση της σχετικής νομοθεσίας περί εξωτερικής βοήθειας των Ηνωμένων Πολιτειών.

Το καλοκαίρι του 1974 ο Κίσινγκερ μεσουρανούσε. Το περιοδικό Time, κυκλοφόρησε με φωτογραφία του ως Σούπερμαν στο εξώφυλλό του. Μετά την παραίτηση Νίξον και με Πρόεδρο τον Φόρντ (για τον οποίο ο Πρόεδρος Τζόνσον έλεγε πως δεν μπορούσε να περπατά και να μασά τσίχλα ταυτόχρονα), ο Κίσινγκερ, ως Υπουργός Εξωτερικών και Σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας ταυτόχρονα, ήταν απόλυτα κυρίαρχος σε ζητήματα εξωτερικής πολιτικής.

Η Προεδρία Φόρντ και ο Κίσινγκερ προσωπικά πολέμησαν με νύχια και με δόντια για την άρση του μερικού εμπάργκο. Όμως η άρση του συντελέστηκε επί Προεδρίας Κάρτερ. Για την άρση του πρωτοστάτησε μεταξύ άλλων και ο Matthew Nimetz, ο οποίος την περίοδο αυτή υπηρετούσε ως Νομικός Σύμβουλος του αμερικανικού ΥΠΕΞ με ειδική ευθύνη για την Κύπρο και τα ελληνοτουρκικά. Υπήρχε συμφωνία μεταξύ Αμερικής και Τουρκίας πως με τη άρση θα υπήρχε πρόοδος στο κυπριακό, με πρώτο βήμα την επιστροφή μέρους της Αμμοχώστου, αρχικά υπό την διοίκηση του ΟΗΕ. Υπογραμμίζεται εδώ πως παρόμοια δέσμευση υπήρχε και από τον Ντεκτάς, στην συμφωνία Κυπριανού- Ντεκτάς του 1977 για την Αμμόχωστο, ως ζήτημα προτεραιότητας. Διαβάστε την ενδιαφέρουσα συνέχεια στην πηγή