«Μαύρες» προβλέψεις για την Τουρκία από Αμερικανό αναλυτή

Μεγάλα αγκάθια περιμένουν την Τουρκία και τον Ερντογάν, παρά την εκλογική του νίκη στις πρόσφατες τοπικές, όπως επισημάνει ο Αμερικανός αναλυτής και αντιπρόεδρος του αμερικανικού think tank «Foundation for the Defense of Democracies», Τζόναθαν Σάντζερ, ο οποίος μέχρι προσφάτως ήταν και σύμβουλος της αμερικανικής κυβέρνησης σε θέματα αντιμετώπισης της τρομοκρατίας.

Ο Αμερικανός αναλυτής, σε συνέντευξή του σε τουρκική εφημερίδα, αναφέρθηκε στα αγκάθια, όπως τα χαρακτήρισε, που υπάρχουν στην τουρκική εξωτερική πολιτική, τα οποία πολύ δύσκολα θα απομακρυνθούν και λόγω της πρόθεσης του Ερντογάν να κερδίσει με κάθε τρόπο τη προεδρία στην Τουρκία, υποτάσσοντας και την εξωτερική πολιτική της χώρας του στον σκοπό αυτό.

Το πρώτο μεγάλο αγκάθι για την Τουρκία είναι η Συρία, με την οποία, ο Ερντογάν δήλωσε, πως η χώρα του βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση. Δεύτερο είναι οι σχέσεις της Τουρκίας με το Ισραήλ, τρίτο η προσπάθεια εξομάλυνσης των σχέσεων της Τουρκίας με τις ΗΠΑ και τέλος η ευρωπαϊκή πορεία της Τουρκίας.

Όσον αφορά τη Συρία, οι προεδρικές φιλοδοξίες του Ερντογάν, πιθανότατα θα αυξήσουν και άλλο την ένταση, τους προσεχείς μήνες, με το ενδεχόμενο ακόμα και ανοικτής πολεμικής σύγκρουσης να είναι ορατό. Εξάλλου, τα τελευταία γεγονότα από την κατάρριψη του συριακού μαχητικού μέχρι την κατάληψη του Κεσάμπ και την σημερινή ανταλλαγή πυρών πυροβολικού και όλμων, δεν προδιαθέτουν για κάτι θετικό.

Πολλοί υποστηρίζουν ότι το επεισόδιο με την κατάρριψη του συριακού μαχητικού έγινε γιατί ο Ερντογάν θέλησε, με τον τρόπο αυτό, να στρέψει αλλού την προσοχή της τουρκικής κοινής γνώμης, απομακρύνοντας την από τη συζήτηση για τα σκάνδαλα που βαραίνουν τον ίδιο και την κυβέρνησή του. για τον ίδιο λόγο, ο Ερντογάν προχώρησε και στο κλείσιμο του YouTube στην Τουρκία, μέσω του οποίου είχε δημοσιοποιηθεί η διαρροή από το γραφείο του υπουργού Εξωτερικών, όπου γινόταν λόγος για εισβολή στην Συρία.

Η διαρροή δε αυτή σημειώθηκε μετά από τις προειδοποιήσεις του προέδρου της Τουρκίας Γκιουλ, του Ερντογάν και του Νταβούτογλου, ότι πιθανή επίθεση στον τάφο του Σουλεϊμάν θα αποτελέσει αιτία πολέμου για την Τουρκία. Ο δε Ερντογάν, στον επινίκιο λόγο του, το βράδυ της 30ης Μαρτίου, επανέλαβε από το μπαλκόνι ότι η Τουρκία βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση με την Συρία.

«Πιστεύω πως η ένταση με την Συρία θα συνεχιστεί. Η ένταση αποτελεί έναν εύκολο τρόπο για τον Ερντογάν να αναζητήσει την περιφερική ηγεσία των σουνιτών μουσουλμάνων. Μικροσυγκρούσεις δε με την Συρία θα εξυπηρετούν στον αποπροσανατολισμό της τουρκικής κοινής γνώμης από τα επερχόμενα σκάνδαλα και τις διαρροές», ανέφερε ο Αμερικανός αναλυτής. Ωστόσο, προειδοποίησε ότι τα μικρά επαναλαμβανόμενα επεισόδια θα μπορούσαν να οδηγήσουν τελικά και σε ανοιχτή πολεμική σύγκρουση, κάτι που η Τουρκία «απλώς δεν μπορεί να το αντέξει», όπως είπε.

Ένα δεύτερο βασικό πρόβλημα για τον Ερντογάν είναι το Ισραήλ. Οι σχέσεις Ισραήλ – Τουρκίας, θεωρητικά, έχουν βελτιωθεί σημαντικά, μετά από το επεισόδιο με το «Μαβί Μαρμαρά», το 2010 και την, όπως υποστηριχτούν οι Τούρκοι, ισραηλινή έκφραση συγνώμης.

Έχουν μάλιστα γίνει και επαφές για να προετοιμαστεί επίσημη επίσκεψη του Ερντογάν στο Ισραήλ. Παρόλα αυτά ο Αμερικανός αναλυτής δεν θεωρεί πιθανό ότι οι σχέσεις Τουρκίας – Ισραήλ θα βελτιωθούν πραγματικά. Και αιτία για αυτό είναι η τουρκική εμμονή να αρθεί ο αποκλεισμός της Γάζας, κάτι που το Ισραήλ δεν πρόκειται να πράξει ποτέ, εφόσον δεν υπάρξει ειρηνευτική συμφωνία με τους Παλαιστινίους και δεν εξαλειφτεί η απειλή της Χαμάς.

Παράλληλα, ο Ερντογάν έχει επανειλημμένα επιτεθεί στο Ισραήλ κατηγορώντας το ότι βρίσκεται πίσω από τις κατά της κυβέρνησής του αποκαλύψεις. «Δυσκολεύομαι να αντιληφθώ πως, υπό τις συνθήκες αυτές θα υπάρξει επαναπροσέγγιση», τόνισε ο Σάντζερ.

Εξίσου δύσκολη θεωρεί ο Σάντζερ, την επαναπροσέγγιση της Τουρκίας με τις ΗΠΑ. «Δεν πρέπει να υπάρχουν μεγάλες προσδοκίες για εξομάλυνση των σχέσεων με της ΗΠΑ. Πιθανότητα θα παραμείνουν στο επίπεδο που βρίσκονται σήμερα, με την ύπαρξη διαλόγου, αλλά και την άσκηση σκληρής κριτικής από τις ΗΠΑ στην Τουρκία για την καταπάτηση των δημοκρατικών δικαιωμάτων. Είναι δύσκολο για τον Ερντογάν να αποκαταστήσει την εικόνα του στις δυτικές πρωτεύουσες», εκτίμησε ο Σάντζερ.

Παρόμοια εκτίμησε έκανε και για τις σχέσεις της Τουρκίας με την ΕΕ. Εξίσου σημαντικό όμως ζήτημα, όσον αφορά τις σχέσεις της Τουρκίας με ΗΠΑ και ΕΕ είναι και η υποστήριξη που τη Τουρκία παρέχει σε τρομοκρατικές οργανώσεις, όπως είπε. «Είναι απλώς ζήτημα χρόνου πριν η Δύση αρχίσει να ερωτά τον Ερντογάν επί του προκειμένου, δημοσίως», κατέληξε.

Προς επίρρωση δε των λεγομένων του, ο πρώην Αμερικανός πρέσβης στην Τουρκία, Μόρτον Αμπράμοβιτς, δήλωσε στη «Φωνή της Αμερικής» ότι τόσο οι ΗΠΑ, όσο και η ΕΕ, θα γίνουν πιο ξεκάθαρες σταδιακά στην έκφραση της δυσαρέσκειάς τους, όσον αφορά την πολιτική περιορισμού των ελευθεριών στην Τουρκία, αν και δεν αναμένουν ανταπόκριση από αυτήν.